FOLLOW US!

Cuộc cách mạng Nokia

Cuộc cách mạng Nokia – Dan SteinbockTừ nhiều năm nay, thương hiệu Nokia đã không còn xa lạ gì với người Việt Nam. Điện thoại di động Nokia được mọi tầng lớp sử dụng, từ giới học sinh sinh viên cho tới các nhà quản lý kinh doanh cao cấp. Sản phẩm của Nokia đa dạng và luôn được coi là điện thoại di động mang tính thời trang nhất so với các hãng đối thủ khác.

Mặc dù Nokia cũng đi tiên phong trong khai thác các dịch vụ đa phương tiện và các giải pháp cho doanh nghiệp, điện thoại di động vẫn là mũi nhọn của hãng với vị trí dẫn đầu về doanh số bán ra năm 2005. Nokia chiếm lĩnh thị trường di động với chuẩn Hệ thống di động toàn cầu GSM (Global System for Mobile) trong khi ngày một củng cố vị trí của mình trong thị trường điện thoại di động với chuẩn Đa truy cập phân chia theo mã băng rộng WCDMA (Wideband Code Division Multiple Access).

Năm 2005, thị trường điện thoại di động toàn cầu đạt doanh số 816,6 triệu chiếc, tăng 21% so với năm 2004, trong đó 6 hãng lớn nhất chiếm 79,4% thị phần (theo Gartner, Inc.) với tốc độ tăng trưởng rất ổn định. Nokia có thị phần toàn cầu lớn nhất với 32,5% tổng doanh số bán. Thị phần của hãng tại châu Âu và châu Á lớn gấp đôi hãng đứng thứ hai, và lớn gấp ba tại các thị trường Đông Âu, Trung Đông và châu Phi.

Vào quý 4 năm 2005, hơn 1/3 người dùng điện thoại di động trên thế giới đã mua một chiếc Nokia.Mới đây, Nokia và Siemens đã tuyên bố sáp nhập các đơn vị hạ tầng viễn thông của hai công ty để tạo thành Hệ thống mạng Nokia Siemens, hệ thống mạng sẽ đứng thứ 3 toàn cầu, sau Telefonaktiebolaget LM Ericsson và Lucent-Alcatel, báo hiệu sức ép cạnh tranh ghê gớm trong thị trường cung cấp hạ tầng viễn thông.

Tổng thu nhập của hai bộ phận này năm ngoái, 2005, là 19,9 tỷ đô la Mỹ. Người ta hy vọng thực thể mới có trụ sở tại Helsinki này sẽ đáp ứng được nhu cầu của các nhà khai thác dịch vụ muốn phát triển các sản phẩm viễn thông kết hợp nối dây và không dây. Để có được vị trí tối cao như hiện nay, có lẽ ít người biết được rằng Nokia không khởi đầu từ lĩnh vực công nghệ truyền thông thông tin, và hơn thế nữa, công ty còn gắn chặt với các bước thăng trầm của lịch sử quốc gia Phần Lan. Không thể không kể đến những đóng góp to lớn của các nhà điều hành Nokia với việc áp dụng đúng đắn các chiến lược qua các thời kỳ như chiến lược đa dạng hóa, chiến lược tập trung toàn cầu và chiến lược đi trước công nghệ hướng tới xã hội thông tin di động.

Qua các nghiên cứu tỉ mỉ và công phu của Dan Steinbock, bức màn bí ẩn về hãng điện thoại di động hùng mạnh nhất thế giới đã được hé mở.Là một nhà nghiên cứu về chiến lược và toàn cầu hóa người Mỹ gốc Phần Lan, Dan Steinbock là cây bút thường xuyên của European Business Forum, Telecommunications Policy, INFO, International Journal of Media Management, và Georgetown Journal of International Affairs. Ông cũng là nhà nghiên cứu trong Học viện Viễn thông Thông tin Columbia (Columbia Institute for Tele-Information) và là giáo sư thỉnh giảng của Đại học kinh tế Helsinki (Helsinki School of Economics).

Gần đây nhất, ông là giám đốc văn phòng đại diện của Học viện Khoa học Phần Lan (Finland’s Academy of Sciences) tại New York City.Cùng với “Cuộc cách mạng Nokia”, là một cuốn sách khác cũng không kém phần nổi tiếng của Dan Steinbock là cuốn “Cuộc cách mạng di động” (The Mobile Revolution).Trích lời giới thiệuTừ cuối những năm 1990, Tập đoàn Nokia đã đi tiên phong trong lĩnh vực Internet di động. Trong khoảng thời gian từ cuối năm 1998 tới tháng 4 năm 2000, vốn thị trường của công ty đã tăng hơn gấp 3 lần, từ gần 73 tỷ đô la tới 250 tỷ đô la.

Vào cuối những năm 1990, Nokia và Internet di động trở thành “điều vĩ đại tiếp theo”.Cuốn sách Cuộc cách mạng Nokia là chuyện kể đầy kịch tính về việc tạo dựng chiến lược ở Tập đoàn Nokia, hãng chế tạo điện thoại di động hàng đầu thế giới nằm ở Phần Lan. Mức độ phát triển Internet và di động của đất nước Bắc Âu nhỏ bé này được xếp vào loại cao nhất trên thế giới.

Mặc dù Nokia là công ty dẫn đầu toàn cầu trong lĩnh vực kinh doanh thiết bị di động và là công ty tiên phong trong Internet di động song điều ngạc nhiên là không có nhiều người biết về công ty phi thường này và thậm chí không biết về các chính sách công cộng đã kích thích và thúc đẩy sự tăng trưởng của Nokia, biến công ty trở thành một trong những đại gia về di động trong những năm 1990. Cuộc cách mạng Nokia là đề tài đầu tiên nghiên cứu một cách toàn diện về chiến lược của Nokia.

Vì sự mở rộng của công ty có tính bùng nổ và đột ngột nên những tính toán mang tính hệ thống vẫn còn ít ngay cả ở Phần Lan và bán đảo Xcăng-đi-la-vi-a. Không có tác phẩm nào khác trong những tài liệu sẵn có lại có thể đáp ứng được mục tiêu nghiên cứu này. Mặc dù đã có nhiều câu chuyện về Nokia song chỉ đơn giản là kể những câu chuyện cũ hay chỉ là sự chỉnh sửa lại những bài báo cũ. Phần Lan và Thuỵ Điển đã xuất bản một số báo cáo, song những bản báo cáo này được định hướng theo thị trường tiêu dùng, tập trung vào nhiệm vụ của Phần Lan hay Bắc Âu trong câu chuyện về mạng di động. Tuy nhiên, thành công của Nokia lại mang tính toàn cầu.

Vào năm 2000, một nửa trong số 55.000 nhân viên ở Nokia là người Phần Lan song chỉ có 2,4% lợi tức của công ty là thu được từ Phần Lan.Câu chuyện trong Cuộc cách mạng Nokia được rút ra từ lịch sử song tự nó không phải là lịch sử. Thay vào đó, cuốn sách đặt trọng tâm vào những nỗ lực hiện thời của Nokia trong lĩnh vực Internet di động và tế bào. Mục đích của cuốn sách là khảo sát cách các chiến lược được thực hiện theo tiến trình lịch sử và ngược lại. Nghiên cứu những gì ẩn sau vỏ ngoài nghi thức của Nokia để khám phá chiến lược mục tiêu của công ty và giải thích cách Nokia hoạt động, lối suy nghĩ của các nhà quản trị cấp cao nhất, cách thức và thời điểm lắng nghe khách hàng.

Cuốn sách tiếp tục đánh giá những thuộc tính này gắn với hiệu quả của công ty.Câu chuyện Nokia có nhiều ý nghĩa hơn là một bản báo cáo về một công ty đơn lẻ. Nó đề cập đến những thay đổi mang tính lịch sử trong chiến lược và cấu trúc công ty. Câu chuyện cũng cho thấy sự sáng suốt trong cạnh tranh cũng như thành công của Nokia trong môi trường cạnh tranh cực kỳ khắc nghiệt với chu kỳ quay vòng nhanh và bất ổn, và khi tạo ra những khả năng mới cho nền kinh tế số.

Đối với các nhà lãnh đạo kỳ cựu ở Mỹ, châu Âu hay Nhật Bản, câu chuyện đem lại những bài học tận dụng ưu điểm tại các điểm thay đổi chiến lược và những mô hình kinh doanh rối loạn để duy trì và đổi mới các ưu thế cạnh tranh của những công ty này.Nokia có ảnh hưởng đáng kể đến lý thuyết quản lý chiến lược hiện nay. Trong hàng thập kỷ, chiến lược được dựa vào ý tưởng “phù hợp” giữa chiến lược của công ty với môi trường bên ngoài. Tuy nhiên, từ cuối những năm 1980, các lý thuyết gia về nguồn lực đã nhấn mạnh chức năng đòn bẩy của sự “không tương xứng” giữa chiến lược và môi trường.

Câu chuyện gần đây của Nokia là ví dụ cụ thể cho nỗ lực nhằm hòa hợp hai thái cực ấy và tạo ra một lý thuyết vượt trội hơn.Mời các bạn đón đọc cuốn sách “Cuộc Cách Mạng Nokia – Dan Stenbock“

FOLLOW US
Chat với Miễn Phí Sách